Tagarchief: geschiedenis

Afscheidstournee – Vrouwkje Tuinman

tuinman

Heeft uw bibliotheek dit boek?

In deze roman beschrijft Tuinman, van oorsprong musicoloog, het leven van Niccolò Paganini en dat van zijn zoon Achille. Niccolò Paganini leefde van 1782 tot 1840. Hij reisde met zijn zoon langs Europese concertgebouwen waar hij volle zalen trok. Rondom zijn leven wist hij legendes in stand te houden: hij zou ’s nachts op begraafplaatsen spelen, hij zou als ketter leven, hij zou een meisje hebben vermoord. Door zwarte kleren te dragen in combinatie met een wit geschminkt gezicht versterkte hij deze geruchten. Zijn zoon verzorgde hem tijdens de tournees terwijl plaatselijke leraren Achille kennis probeerden bij te brengen.

Als Paganini sterft begint een eindeloze zoektocht naar een graf in gewijde grond. Achille gaat op het landgoed Gaione wonen en begraaft zijn vader tijdelijk in een tuinhuisje. Omdat zijn vader de geestelijken altijd de deur wees, is geen enkele kerk bereid een plek voor een praalgraf ter beschikking te stellen. Achille trouwt met Paolina en brengt zijn tijd door met het onderhouden van het buiten, de landerijen en het houden van bijen. Op een gegeven moment wordt met de kerk een oplossing gevonden voor een graf: de familie staat een klein stukje grond af aan de kerk en daar kan Niccolò worden begraven. Aldus gebeurt, maar van een tombe kan geen sprake zijn.

Het gezin van Achille groeit door de geboorte van acht kinderen. Hun derde zoon Luigi blijkt het muzikale talent van zijn grootvader geërfd te hebben en treedt als pianist veel op. De vierde zoon Attilio is een buitenbeentje en moeilijk te hanteren. Hij is voorbestemd voor het seminarie maar verliest zijn geloof door de houding van Achille ten opzichte van de kerk.

Als Achille oud en ziek wordt nemen zijn zonen het onderhoud van het buiten en de landerijen over. Zijn halfzusje Edvige komt om hem te verzorgen.  Uiteindelijk zorgen zijn zonen er voor dat er een praalgraf komt voor hun grootvader, 56 jaar na zijn dood. Dit praalgraf is nu nog aanwezig in Parma. Ook het buitenhuis Gaione bestaat nog.

Het boek leest gemakkelijk. In de verantwoording schetst de schrijfster welke keuzes zij heeft gemaakt tijdens het schrijven van deze roman. Voor de meeste gebeurtenissen in dit boek zijn genoeg bronnen om aan te nemen dat ze daadwerkelijk voorgevallen zijn. Ze heeft een echt mens van Achille gemaakt en dat maakt dat ik het met plezier heb gelezen.

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Historische roman, Overige

Nacht voor het feest – Saša Stanišić

nachtfeest

heeft uw bibliotheek dit boek?

In het fictieve dorp Fürstenfelde in de Uckermark, boven Berlijn, wordt al sinds eeuwen het Annafeest gehouden. Niemand kent meer de oorspronkelijke betekenis, maar toch keren dezelfde soort gebeurtenissen en personen terug,  ‘slechts gescheiden door wat tijd en geschiedenis’. Zal het huwbare meisje een kroon krijgen, worden de geesten bezworen en zullen de klokken het dorp waarschuwen?

In de nacht voor het feest spoken een aantal inwoners van het dorp rond, onrustig of op jacht. Zoals de moervos die op eierjacht voor zijn jongen is en al eeuwen de rol van toeschouwer in het dorp vervult. Ook meneer Schramm – vroeger luitenant-kolonel in het Oostduitse Volksleger, nu klusjesman van landbouwmachines – doolt rond, met een pistool. Het pistool is voor hemzelf bedoeld, maar de 18-jarige heldin Anna weet hem van zelfmoord te weerhouden. Anna is de laatste van de Gehers en zal de dag na het feest vertrekken om te studeren. Naast haar ouderlijk huis ligt al eeuwen een verwilderd veld. Het veld speelt de rol van niemandsland: hard en vuil. Er zijn in de afgelopen eeuwen mensen vermoord, aan de eenzame eik opgehangen, en appels verschenen tijdens hongersnood.

Zo zijn er meer plekken met een magische uitstraling. De twee inktzwarte meren waar Fürstenfelde aan ligt, boezemen mensen al eeuwen angst in. Al de tijd was er de veerman om ze over te zetten, maar nu is hij dood. Van de veerman gaat het verhaal dat hij geen angst toonde toen de duivel overgezet wilde worden en dat de duivel hem de keus liet om zelf te bepalen wanneer zijn tijd gekomen was. Wat moet het dorp nu de veerman dood is, de meubelmaker al langer verscheiden is en de klokkenluider ermee wil stoppen?

Aan het begin van de nieuwe dag, op het Annafeest, lijkt alles toch goed te komen als Johann Schwermuth, de nieuwe klokkenluider, zijn examen aflegt en een nieuw lied speelt.

De Bosnisch-Duitse schrijver Saša Stanišić kwam tijdens de oorlog in Bosnië als veertienjarige naar Duitsland en heeft in zijn tweede roman de sfeer van een Duits dorp schitterend getroffen. Misschien kan hij juist als vreemdeling de personen, de kleine en grote geschiedenissen zo raak typeren? Hij treedt in ieder geval ook zelf actief op als chroniqueur in namaak oud-Duits.
Behalve sprookjeselementen, gruwelen en wonderen komen ook de lokale aristocraten en moderne machtsmisbruikers uit de Oost-Duitse tijd voorbij, maar eigenlijk is het dorp, of liever de tijd zelf, de hoofdpersoon.

 

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman

Als niet dan zou – Ali Smith

alismithTijdens een etentje bij Genevieve en Eric Lee, in upperclass Greenwich, neemt genodigde Mark een onbekende gast mee. Deze man, Miles Garth, staat halverwege het diner op, loopt naar de bovenverdieping en sluit zichzelf op in de logeerkamer. Hij weigert naar buiten te komen en praat met niemand.  Hij blijft daar maanden zitten.

Wie is Miles Garth?

Het weinige dat we over hem te weten komen wordt ons verteld door vier mensen die hem op enig moment in hun leven ontmoet hebben: Anna, die hem heeft meegemaakt op een reis door Europa die ze als 17-jarigen maakten, Mark die hem in de schouwburg ontmoette tijdens een opvoering van The Winter’s Tale van Shakespeare, May Young, die hem kent via haar jong gestorven dochter Jennifer, en Brooke Bayoude een slim, uitzonderlijk welbespraakt meisje van negen dat met haar ouders ook bij het etentje aanwezig was.

Wat we te weten komen is dat Miles een aimabele, attente, zachtmoedige,vriendelijke en behulpzame man is, maar niemand kent hem echt goed. Als lezer mag je je zelf een beeld vormen van deze man en zijn redenen om zich af te sluiten van de wereld.

In dit briljante boek speelt taal een belangrijke rol, evenals tijd. Niet geheel toevallig speelt dit boek in Greenwich, waar de nulmeridiaan loopt, referentie voor tijdmeting en geografische meting (lengte- en breedtegraden). Geschiedenis en persoonlijke herinneringen komen door het hele boek heen voor. Verhalen zijn een belangrijk middel om herinneringen vast te houden, evenals rijm (in poëzie).

Ik heb genoten van Als niet dan zou en van het originele, speelse en sprankelende taalgebruik. De vertalers zullen hier een ongelooflijke klus aan gehad hebben, petje af! De opzet van het boek en het genoemde taalgebruik zal overigens niet iedereen aanspreken en lezers die houden van een verhaal met een kop en een staart kunnen misschien beter een ander boek kiezen. Maar voor wie daar wél van houdt: lezen dit boek!

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman, Overige

Grote Europese roman – Koen Peeters

momredir‘De wereld is nu slank, plat en globaal: Google, Amazon.com, eBay.’ In deze wereld moet de ambitieuze Robin voor zijn baas  een rapport samenstellen over marketing en relatiegeschenken in Europa. ‘Onze baas, onze grand old man, heet Theo en hij zucht veel de laatste tijd, hij is oud, stokoud zelfs, en de zaken lopen niet zoals dat zou moeten. Misschien moeten er mensen ontslagen worden.’

In verschillende Europese hoofdsteden checkt Robin in bij semi luxe hotels.  Vervolgens leveren vergaderingen met businesspartners weinig verfrissende inzichten: ‘We stellen vast dat er niets veranderd kan worden, alles is voorbestemd om zo te blijven. Van het plafond valt onzichtbaar stof op ons neer.’

Na het aanschouwen van een Roemeens delegatie in Brussel concludeert Robin: ‘Europa is iets van vlaggetjes, mutsjes, linten. De taal van het volk gemengd met de taal van gezagsdragers, en dat gevoed door streekgerechten en gedoopt met het water van Manneken Pis. Ineens lijkt mijn hele leven eenvoudig.’

Robin vestigt zijn hoop voor Europese eenwording op de taal. In een Moleskine schriftje verzamelt hij Europese hoofdsteden. In elke stad noteert hij vreemde woorden en namen van mensen die hij ontmoet. Hij vraagt zich wel af: ‘Binnen tweeduizend jaar spreken we allemaal dezelfde taal. Zullen we elkaar dan begrijpen?’ In hotelbars spreekt hij zowel vluchtig als openhartig met allerlei mensen. ‘Waarom wil ik praten met mensen die ik nooit meer zal zien? Zij maken me droef, maar altijd slechts achteraf. Zoals Evi. Na zes minuten al hoor ik haar geheimen.’ In Grote Europese roman komt het tragische levensverhaal van Theo langzaam aan het licht en ontdekt Robin in zijn zoektocht naar de ware liefde dat hij deze misschien al lang gevonden had.

Ik heb het boek gelezen tijdens een bezoek aan de Bulgaarse hoofdstad Sofia. Daar sprak ik met Europeanen uit diverse landen en ontdekte de onderlinge verschillen wat betreft de kijk op Europa. Dit gegeven komt ook in het boek duidelijk naar voren. Eveneens een overeenkomst tussen al die Europeanen: dat we ergens allemaal op zoek zijn naar contact. Zoals Robin verzucht na een concert van U2: (‘De zanger, een messias uit Dublin, een vent met een zonnebril, verbetert de wereld terwijl hij zingt’) ‘Coexist – wat een meeslepende onzin. We willen toch veel meer dan dat?’

Voor wie interesse heeft in Europese geschiedenis kan ik de roman In Europa van Geert Mak aanbevelen en de gelijknamige televisieserie. Door het verleden te kennen leert men immers het heden te begrijpen. De ietwat serieuze toon van het boek Grote Europese roman maakte dat de roman op afstand blijft. De kilte van het commerciële werken en de leegte van het leven ‘uit een koffer’ wordt op die manier wel goed voelbaar.  De interessante reflecties op Europa maken het in aanloop naar de Europese verkiezingen zeker de moeite waard om dit boek te lezen. Europa is namelijk dichterbij dan je misschien denkt.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman, Overige, Reisverhaal

IV – Arjen Lubach

IVElsa, haar vriend Joost en hun zoontje Lars zijn aan het genieten van een vakantie in Frankrijk totdat er een telefoontje uit Nederland komt met het bericht dat de vader van Elsa dood is aangetroffen en Elsa wordt verzocht zo snel mogelijk naar Nederland terug te keren.

Elsa stapt direct op het vliegtuig en op Schiphol wordt ze afgehaald door rechercheur Jacob Veen. Veen stelt opmerkelijke vragen over haar vader, Marcus Ruys, emeritus hoogleraar middeleeuwse schriftcultuur, en zijn laatste project. Elsa begint zich af te vragen of Jacob Veen wel echt van de politie is. Elsa komt erachter dat haar vader een staatsgeheim op het spoor was en dat hij daardoor vermoord is.

Elsa besluit op zoek te gaan naar het geheim, haar vader heeft aanwijzingen achtergelaten die alleen zij op kan lossen. Elsa krijgt tijdens haar zoektocht hulp van studente kunstgeschiedenis Robin en de bekende televisieprofessor Maarten van Eck. Maar de politie en moordenaars zitten hun op de hielen en er volgt een enorm spannende achtervolging.

Normaal gesproken lees ik weinig thrillers, maar omdat ik de vorige boeken van Arjen Lubach erg kon waarderen was ik benieuwd naar zijn nieuwste boek. Ik ben IV gaan lezen en heb er geen spijt van gekregen. Het verhaal zit vol historische gebeurtenissen en is goed doordacht, naar mijn smaak zijn een aantal zaken net iets te toevallig, en er gebeurt wel enorm veel in één dag, maar over het algemeen is IV een erg spannend, intrigerend, origineel en goed geschreven boek. Een aanrader voor fans van zowel thriller als overige romans. Terecht genomineerd voor de Gouden Strop 2013.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Overige, Thriller/misdaadroman

Wolf Hall – Hilary Mantel

Voor wie van geschiedenis houdt en niet opziet tegen een lijvige roman is Wolf Hall een echte aanrader.

In deze magistrale, met de Booker Prize bekroonde roman wordt het leven en de verbluffende carrière van Thomas Cromwell geschetst tijdens de jaren 1527 tot 1535. Cromwell, zoon van een vaak dronken en gewelddadige smid, loopt op zijn 15e weg van huis en zwerft door Europa. Zijn reizen brengen hem naar Frankrijk en Italië, waar hij veel levenservaring opdoet die hem in de rest van zijn leven van pas zal komen. Terug in Engeland komt hij, na een rechtenstudie, als jurist in dienst van Kardinaal Wolsey, de voornaamste adviseur van koning Henry VIII.

Het zijn woelige tijden. De koning wil scheiden van zijn Spaanse vrouw Katharina, omdat zij hem geen troonopvolger heeft geschonken. Zijn geliefde Anna Boleyn staat te trappelen om de nieuwe koningin te worden. Echter, de paus staat echtscheiding niet toe, daarom moet Wolsey proberen de paus ertoe te bewegen het huwelijk met Katharina nietig te verklaren. Wanneer hij daar niet (snel genoeg) in slaagt, raakt de kardinaal zijn positie aan het hof kwijt en wordt hij verbannen naar zijn bisdom in York.

Cromwell ziet zijn kans schoon. In korte tijd weet hij het vertrouwen van zowel Anna Boleyn als van Henry te winnen. Bovendien staat hij op goede voet met de nieuwe kardinaal Cranmer. In feite wordt hij op den duur de belangrijkste adviseur van Henry.  Hij is slim en scherpzinnig en kan als het moet ook meedogenloos zijn. Toch is hij ook heel sociaal-voelend. Hij weet wat er leeft op straat en velen kloppen bij hem, niet tevergeefs, aan om hulp.

Het is de tijd van de ketterverbrandingen. In Duitsland predikt Luther en ook in Engeland is er in de kerk een stroming van binnenuit, die hervormingen wil doorvoeren. Dat komt Henry goed van pas, in verband met zijn echtscheidingsplannen. Cromwell, ook hervormingsgezind, laveert tussen de partijen door, met als uiteindelijk resultaat een door hem gemaakte wet, waarin de koning hoofd van de Engelse staatskerk wordt, en de paus gedegradeerd tot bisschop van Rome. Dit maakt het huwelijk met Anna Boleyn mogelijk.

Dit complexe verhaal wordt boeiend en hier en daar met humor verteld. Je wordt er helemaal in meegezogen. De historische dagelijkse details worden vaak terloops gemeld, zodat je het gevoel krijgt dat de auteur als het ware ooggetuige was. Nadeel is het grote aantal personages, dat is wel eens verwarrend. Gelukkig is achterin het boek een lijst met personages opgenomen, alsmede een stamboom van de Tudors, geen overbodige luxe.

2 reacties

Opgeslagen onder Historische roman, Literaire roman

De Koning – Kader Abdolah

In het boek De Koning vertelt Kader Abdolah het verhaal van de Perzische koning Nasr ed-Din Kadjar die leefde van 1831-1896. Het verhaal, waarin de overgrootvader van Kader Abdolah een rol speelt in de persoon Mirza (kroniekschrijver), speelt zich af aan het einde van de 19e eeuw.

De sjah (koning) is een niet erg besluitvaardig type. De ene keer laat hij zijn oren hangen naar zijn moeder, die een sterk karakter heeft en alles bij het oude wil laten, d.w.z. alle macht bij de sjah en alle rijkdom bij de elite van de bevolking. De andere keer interesseert de sjah zich meer voor de adviezen van de vizier (raadgever). De vizier die, ook onder invloed van de ideeën van de Franse revolutie, het volk wil ontwikkelen en een grotere welvaart voor de bevolking nastreeft.

De keuzes die de sjah maakt hebben helaas tot gevolg dat de invloed van de Britten en de Russen op het land steeds groter wordt. Engeland is erg geïnteresseerd in de olievelden en zowel Engeland als Rusland stellen veel belang in Perzië vanwege het achterland India. Perzië wordt in de uitverkoop gedaan. Dit ten koste van het volk en ten bate van de sjah.

Uiteindelijk kan deze situatie onder invloed van veelvuldiger contacten met het Westen en ontwikkelingen als elektriciteit, telegrafie en de aanleg van spoorwegen  niet blijven bestaan. Het volk komt in opstand.

Het verhaal leest heerlijk weg, wat volgens deze lezer niet in de laatste plaats te danken is aan de sprookjesachtige manier van vertellen. Ondertussen geeft het boek een mooi inkijkje in de Oosterse wereld van Perzië, de invloed daarop door het Westen en de botsingen die daarmee gepaard gaan.  Zeker een aanrader.

 

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Historische roman, Literaire roman