Maandelijks archief: juli 2014

De vrouw die de honden eten gaf – Kristien Hemmerechts

Hemmerechts‘The sad truth is that most evil is done by people who never make up their minds to be good or evil.” Schrijfster Kristien Hemmerechts zet met het motto van Hannah Arendt de toon van haar boek. De vrouw die de honden eten gaf gaat over ‘de meest gehate vrouw van België’. De roman maakt gebruik van het leven van Michelle Martin, de ex-vrouw van Marc Dutroux. Dit gegeven zorgde in België voor emotionele reacties bij het verschijnen van dit boek. Het verdriet om de dood van jonge meisjes en de woede ten aanzien van Dutroux en Martin bleken nog vers.

De vrouw die de honden eten gaf is fictie. Michelle Martin heet Odette en Marc Dutroux wordt M genoemd. Het boek biedt een kijkje in het hoofd van Odette. Zij heeft zich in gevangenschap gestort op haar geloof. Tussen het bidden en biechten door, wordt de lezer meegenomen in een eindeloze stroom gedachten en (gebrek aan?) gevoelens over individuele verantwoordelijkheid en boetedoening. ‘Ik viel hem niet lastig met vragen. Ik had mijn leven in zijn handen gelegd. Wat hij deed was goed.’ (…) ‘M had van mij een hond gemaakt.’

Odette schetst een beeld van de jeugd van M in Congo. Daar geven zijn ouders blijk van een discutabele seksuele moraal en ontwikkelt M zich tot een autoritaire jongen. ‘Strips verhuurde hij voor één frank per dag. En van de opbrengst kocht hij snoep, dat hij met niemand deelde. Hij heeft nooit iets met iemand gedeeld. Nooit.’ Zowel Odette als M hebben te lijden onder hun dominante moeders.  ‘Sommige vrouwen krijgen kinderen, maar daarom zijn ze nog geen moeder. En andere vrouwen zijn moeder zonder ooit een kind te hebben gekregen.’ Odette begint uit verzet tegen haar moeder een gewelddadige relatie met M. ‘Ik was een prostituee die hij niet hoefde te betalen.’ Samen krijgen ze drie kinderen.

De enkele harde expliciete sekspassages maakten mij enigszins misselijk. De terloopse gedachtes van Odette over de ontvoerde meisjes en waarom zij stierven (terwijl Odette wel de honden eten gaf), zijn intens droevig. Als lezer werd ik voortdurend heen en weer geslingerd tussen de vraag wat waarheid, waan of leugen is. Het personage Odette wekt zowel bij vlagen ongemakkelijke sympathie als walging en woede op. Ik vind De vrouw die de honden eten gaf misschien daarom wel het moeilijkste boek dat ik ooit gelezen heb. Verwacht van dit boek geen antwoorden, oordelen of conclusies. Aan het eind van het boek zijn er talloze vragen bijgekomen. Zoals literatuur betaamt.

  • Heeft uw bibliotheek De vrouw die de honden eten gaf?
  • Een recensie van het boek door Tzum
  • Artikel in Vrij Nederland over De vrouw die de honden eten gaf
  • Artikel in Trouw over De vrouw die de honden eten gaf
  • Kristien Hemmerechts op Facebook
Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman, Psychologische roman

Zac & Mia – A.J. Betts

zac en miaZac is zeventien en ligt wekenlang in het ziekenhuis. Hij heeft leukemie en net een beenmergtransplantatie gehad, hij voelt zich slap, ziek en beroerd. Alleen zijn moeder mag Zac gezelschap houden, verder is hij afgesloten van alles en iedereen. De weken gaan langzaam voorbij en vooral de nachten waarin Zac de slaap niet kan vatten lijken eindeloos. Hij brengt veel tijd door op het internet, hij zoekt zich suf naar informatie over leukemie, naar lotgenoten en naar overlevingspercentages.

Als Zac eindelijk bijna naar huis mag komt er een meisje op de afdeling dat enorm boos lijkt, ruzie maakt en haar muziek keihard aan zet. Zac wordt nieuwsgierig naar het meisje, en na een tijdje te hebben gecommuniceerd door tegen de wand van elkaars kamer te kloppen, ontstaat er een voorzichtige vriendschap. Zac snapt niet dat Mia, zoals het meisje blijkt te heten, zo boos en opstandig is, haar kanker is te genezen, hij heeft er alles over opgezocht. Mia is het er niet mee eens, ze vindt helemaal niet dat ze geluk heeft gehad, ze vindt alles enorm oneerlijk, hoe kan ze op deze manier nou door met haar (voorheen) fijne leven?

Het verhaal wordt beschreven vanuit het gezichtspunt van zowel Zac als Mia. Op deze manier leer je beide personages goed kennen, ze staan  zo verschillend in hun ziekte en in het leven. Toch weten ze elkaar te vinden, en hebben ze elkaar keihard nodig.

Dit boek doet sterk denken aan de bestseller The Fault in Our Stars (vertaling: Een weeffout in onze sterren) van John Green, het heeft dezelfde thematiek, het gaat ook over tieners met kanker. Toch is  Zac & Mia weer een heel ander boek. Het haalt het wat mij betreft net niet bij The Fault in Our Stars, maar Zac & Mia is ook een prachtig verhaal en zeker het lezen waard.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Overige, Young adult

Leven na leven – Kate Atkinson

levennalevenHoe vaak spreek je niet uit: “Als ik het over kon doen…”. Bij Ursula Todd is dat de werkelijkheid. Zij leeft haar leven telkens opnieuw vanaf een bepaald punt waardoor alle gebeurtenissen gaan schuiven. In het eerste hoofdstuk wordt haar geboorte in 1910 beschreven. Door de slechte weersomstandigheden kan de dokter niet op tijd zijn. Omdat de navelstreng om haar hals gewikkeld is overlijdt ze bij de geboorte. In het volgende hoofdstuk is iemand er op tijd bij om de navelstreng door te knippen. Zo zit het hele boek in elkaar: vanaf verschillende momenten in haar leven wordt beschreven hoe het verder zou gaan. Op een onderbewust niveau heeft Ursula weet van de gevaren en weet ze soms gevaren af te wenden waardoor haar leven een goede wending krijgt.

Leven na leven is een familiegeschiedenis die zich afspeelt tussen 1910 en 1967 op het Engelse platteland en in Londen. We maken de wereldgebeurtenissen mee. Het begint al met de Eerste Wereldoorlog, maar vooral heel boeiend is het deel dat zich tijdens de Tweede Wereldoorlog afspeelt. Ursula doet in Londen vrijwilligerswerk bij de hulpdiensten. Met een team gaat ze gebombardeerde huizen in om overlevenden eruit te halen en doden te bergen.

De beschrijving van dit vrouwenleven en haar familie in de eerste helft van de twintigste eeuw is een dik en meeslepend boek waarin de wereldgebeurtenissen hun weerslag op de beschreven personen hebben. Een aanrader voor de vakantie.

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman, Overige, Psychologische roman

Lelystad – Joris van Casteren

lelystadDit verhaal gaat over de ontwikkeling van de nieuwe stad Lelystad in de Flevopolder en geeft een verfrissend beeld van het wereldwijde idee dat God de hele wereld schiep behalve Nederland, omdat die ploeteraars hun eigen land drooglegden. Dat de werkelijkheid toch ietsje genuanceerder is, blijkt uit dit boek. Ik vond een stukje van dit verhaal in de bundel: TXT Alles is mogelijk in zestien verhalen, uitgekozen door Abdelkader Benali, uitgegeven door het CPNB ter gelegenheid van de 75ste boekenweek in 2010. Ik kreeg tijdens het lezen van dat stukje meteen een brede glimlach om mijn mond en die glimlach is alleen maar intenser geworden tijdens het lezen van het boek.

Van Casteren beschrijft met verve de idealen van de nieuwe stad. “De eerste generatie kinderen moest met zorg behandeld worden. Zij groeiden op in een bedachte stad en zij zouden er de eerste voortbrengselen van zijn”. (p 14). Verder beschrijft van Casteren het besluitvormingsproces in de nieuwe stad: een strijd tussen architecten en ambtenaren van de rijksdienst, uitmondend in bijna hilarische besluiten.

Verder is het ook een autobiografisch verslag van de jeugd van Joris. Zijn ouders gaan scheiden en beiden krijgen een nieuwe relatie, wat weer zijn weerslag heeft op de opgroeiende knaap. In de puberteit vliegt hij nu en dan met zijn vrienden uit de bocht. Toppunt is het vernielen van de lichtbak van de Mexicaan.

Het verhaal is een mix tussen een journalistiek verslag en een autobiografie met een ironisch tot sarcastische ondertoon die mij uitstekend is bevallen. Het boek heeft mij er toe aangezet om weer eens in Lelystad te kijken. Bij het ronddolen in een van de hofjes van de nieuwe stad kon ik als het ware de jongens weg horen hollen achtervolgd door de plaatselijke koddebeiers. Kortom een erg plezierige leeservaring.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Biografie, Historische roman, Politieke roman

Het lot van Sila – Fabrice Humbert

het lot van silaIn juni 1995 geniet in een super chique restaurant in Parijs een internationaal gezelschap van de meest exquise gerechten. Aanwezig zijn onder andere de jonge Amerikaan Mark, met vrouw en zoontje, twee elegante Franse jongemannen, Simon en Matthieu, en de Russische oligarch Lev, met zijn vrouw. Het zoontje van het Amerikaanse echtpaar loopt de jonge Afrikaanse ober Sila voor de voeten. Sila vraagt het jongetje vriendelijk weer aan tafel te gaan zitten, waarop de vader van het jongetje de ober met grof geweld tegen de vlakte slaat. De aanwezigen in het restaurant zijn verbijsterd, maar niemand schiet de ober te hulp. Later zal blijken dat deze beslissing om niets te doen (bij Lev ingegeven door lafheid, bij Simon door besluiteloosheid) en de gewelddadigheid van Mark verstrekkende gevolgen voor hun leven zal hebben. En ongeweten zal ook Sila daar een rol in spelen.

Door middel van flashbacks wordt het leven van de hoofdpersonen van vóór de ontmoeting in het restaurant beschreven. Daarna worden de veranderingen die het voorval in hun leven teweeg brengt geschetst. Grote gemene deler in hun leven is geld en de leugenachtigheid die dit met zich meebrengt: Lev levert een constante strijd om zijn miljarden te behouden, Mark maakt van de windhandel in de vastgoedsector zijn levensdoel, Simon laat zich overhalen over te stappen naar het grote bankwezen in Londen en de arme Sila vindt het maar afkeurenswaardig dat een bankier twee miljard dollar per jaar verdient. Als gevolg van die ene ontmoeting in het restaurant zullen hun levens elkaar jaren later weer kruisen, deze keer in de VS.

Het interessante van het boek is dat het niet alleen op boeiende wijze de verschillende verwikkelingen in het leven van de hoofdpersonen beschrijft, maar dat doet tegen de achtergrond van grote veranderingen in de wereld van de laatste decennia, namelijk de uiteenvallende Sovjet-Unie, de ineenstorting van de vastgoedsector in de VS en de internationale financiële crisis.

Het lot van Sila is een vertaling van “La fortune de Sila”. Van Fabrice Humbert is eerder  verschenen “L’origine de la Violence”, waarmee hij verschillende literaire prijzen heeft gewonnen. Ook dit boek is in vertaling verschenen: “De oorsprong van geweld”. Ik ben erg nieuwsgierig geworden naar dit boek.

  • Heeft uw bibliotheek Het lot van Sila?
  • Voor wie de Franse taal machtig is: de website van Fabrice Humbert
  • Dossier over dit boek verschenen in Trouw

 

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman