Maandelijks archief: maart 2012

De verzoeking van Johan Metsiers – Onno Bosma

De titel vervolgt: met adembenemende volksmenners als Pim Fortuyn, Rita Verdonk en Geert Wilders en optredens van vele andere artiesten zoals Jan Peter Balkenende, Wouter Bos en Ella Vogelaar.  Dit alles boven het dak van een circustent. Daarmee is de toon gezet. Hoewel er echte personen in meespelen is dit verhaal fictie.

We nemen een kijkje in het leven van een gepensioneerde redacteur van een onderwijsvakbondsblad. Hij is opgegroeid in een communistisch gezin en heeft een lat-relatie met Marijke.
Het verhaal begint met de aanslagen in New York en loopt chronologisch als een soort dagboek door tot 2010. Er zijn diverse verhaallijnen. Johan en Marijke besluiten om samen een huis te kopen. Ze besluiten om de allochtone werkster van Marijke, die daags na 9/11 door 5 blanke jongens wordt belaagd, te helpen met inburgering. Maar het meest interessante is dat Johan via een soort privé tv wordt benaderd door Nick Alldown, die met hem en een aantal andere toppers een soort nieuw reveil voor heel Nederland wil opstarten. Na elke confrontatie met Alldown wordt de lezer op ouderwetse, vervreemdende toon rechtstreeks toegesproken en wordt commentaar gegeven op de ontwikkeling in het verhaal. Heel apart, bijna kinderlijk, maar ook weer heel leuk.

In de loop van het verhaal wordt steeds stevig commentaar gegeven op de toenmalige en huidige politieke ontwikkelingen. Johan wordt steeds meer ingepalmd door Nick Alldown, tot groot ongenoegen van Marijke en zijn zoon Sjoerd, die af en toe een bezoekje brengt aan zijn oma, die dan haar levensgeschiedenis als communiste vertelt. Genoeg menselijke kronieken en erg onderhoudend.
Het bespelen van het “volk” wordt gedaan door middel van een soap waar de kleindochter van Johan in speelt. Johan zelf wordt gespreksleider in een soort Buitenhof-programma.

De spanningsboog wordt naar het einde van het verhaal strakker aangehaald en daarmee wordt de geloofwaardigheid er niet beter op, maar het verhaal leest vlot en geeft een aardige inkijkje in de afgelopen tien jaar, waarin toch wel heel veel gebeurd is.
Door te kiezen voor de romanvorm krijgt de schrijver de ruimte om eigen commentaar te leveren op wat er gaande is in Nederland, zonder dat te hoeven verantwoorden. Wellicht is dit boek juist daarom een reactie op het feitenrelaas door hem geschreven over het ministerschap van Ella Vogelaar: 20 maanden knettergek.

Advertenties

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Politieke roman

Hoe wij verdwijnen – Mirko Bonné

Een mooi boek van Mirko Bonné, een Duitse schrijver en vertaler. Mirko Bonné stond met Hoe wij verdwijnen op de longlist van de Deutscher Buchpreis en won met dit boek ook een andere Duitse literatuurprijs.

Hoofdpersoon is Raymond, sinds kort weduwnaar en herstellend van een hartaandoening, die op een dag een brief krijgt afkomstig van zijn jeugdvriend Maurice, met wie hij sinds veertig jaar geen contact heeft gehad. De brief refereert aan hun gezamenlijke belevenissen in een klein Frans dorp. Samen werkten de jongens lange tijd aan een ‘machine van het grote verdwijnen’, een lorrie, waarmee ze de wereld zouden intrekken. En  juist op de dag dat ze zouden ‘verdwijnen’ viel hun droom in duigen en gebeurde er in het dorp van de jongens  een vreselijk verkeersongeluk, waarbij de beroemde schrijver Albert Camus om het leven kwam.  In de brief geeft  Maurice aan ernstig ziek te zijn en graag met Raymond te willen praten.

Het liefst zou Raymond niet meer aan deze gebeurtenissen terugdenken, maar de pijnlijke herinneringen aan  het verraad van zijn vriend laten hem niet los. Daarbij heeft hij ook nog te maken met de kwalijke gevolgen van de huwelijkscrisis waarin zijn oudste dochter verkeert. Er blijven brieven van Maurice komen. Door en naar aanleiding van deze brieven wordt steeds meer duidelijk van wat er zich die fatale  dag van het ongeluk heeft afgespeeld.

Dit boek zou heel goed passen in het thema van deze boekenweek, want het beschrijft op een mooie manier wat vriendschap en de daarbij horende ongemakken teweeg kunnen brengen. Niet alleen  door de plaatsen waarin zich het verhaal afspeelt, namelijk in Versailles (woonplaats van Raymond) en Auvers-sur-Oise (waar Vincent van Gogh de laatste maanden van zijn leven woonde), de dood van Albert Camus, maar ook door de manier van schrijven wordt je  ondergedompeld in de Franse cultuur. Ondergetekende had nog nooit van deze schrijver gehoord, maar gaat zeker meer van hem lezen.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman

Wij dansen niet – Ellen Heijmerikx

Met haar eerste roman “Blinde wereld”, won Ellen Heijmerikx in 2010 de Academica Debutantenprijs. In dit boek, met sterk autobiografische elementen, beschrijft zij hoe de ongeveer 20-jarige hoofdpersoon zich losmaakt van de streng religieuze gemeenschap van de Noorse Broeders (officieel de Christelijke Gemeente Nederland).

In “Wij dansen niet”, wordt het verhaal verteld vanuit het perspectief van de ongeveer 8 jarige Janne. Zij maakt bewust mee hoe haar ouders zich eind jaren 50 bekeren tot de christelijk orthodoxe gemeenschap van de “Vikingen”, zoals haar 2 jaar oudere broer IJze ze noemt, en waarin de Noorse Broederschap te herkennen is.

Het gezinsleven ondergaat ingrijpende veranderingen. Er komen steeds meer en strengere regels waaraan men zich dient te houden. Alle wereldlijke zaken moeten verdwijnen en dat gaat heel ver. Zo moeten de kinderen veel van hun speelgoed opofferen en is elke opsmuk, die des duivels is, ten strengste verboden.

Ook mag Sanne niet meer meedoen met o.a. het schooltoneel en is het schoolreisje taboe. Zij verliest, dit tot grote zorgen van haar onderwijzeres, veel van haar levenslust. Maar Janne vertrouwt haar ouders blindelings en toont geen spoor van opstandigheid of verzet, ook niet als de lijfstraffen hun intrede doen. Want vader onderschrijft de opvatting dat wie zijn kind liefheeft het tuchtigt.

De indoctrinatie gaat steeds verder en daarmee doet bij Janne een soort godsdienstwaanzin zijn intrede. Zij doet zo erg haar best goed te leven volgens regels die zij vaak niet echt begrijpt en die ze dan ook vaak veel te letterlijk neemt. Dit leidt uiteindelijk tot een huiveringwekkende en dramatische climax.

“Wij dansen niet” is een helder en poëtisch geschreven verhaal, waarbij het vertelperspectief vanuit de 8 jarige Janne consequent is volgehouden.

Hoewel de wat al te plotselinge bekering van de ouders en dan met name de moeder niet geheel overtuigend is,  is het aangrijpend en tenenkrommend te lezen hoe funest de invloed van een fundamentalistisch geloof is op mensen en dan natuurlijk vooral op kinderen.

Met dit boek wil Ellen Heijmerikx haar opvatting illustreren dat de veel geprezen vrijheid van godsdienst niet bestaat voor kinderen die opgroeien in orthodoxe gezinnen.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Literaire roman, Psychologische roman

Op zee – Toine Heijmans

Een man neemt een sabbatical van drie maanden om een solozeiltocht te gaan maken rond Groot-Brittannië.Tijdens deze reis hoopt hij tot rust te komen van de stress van een uitzichtloze baan. Hij laat zijn vrouw Hagar en dochtertje Maria van zeven thuis achter, maar hij heeft afgesproken dat Maria aan het eind van de tocht vanaf Denemarken terug naar Harlingen met hem mee zal zeilen.

Ondanks het feit dat zijn vrouw grote bezwaren heeft, zet ze het kind toch op het vliegtuig, waarna haar man haar in Denemarken afhaalt en naar de boot brengt. Maria is nog erg jong, maar ze kan zwemmen als de beste en is tijdens vakanties goed aan de boot gewend geraakt. De man heeft erg naar dit  moment uitgezien, samen met zijn dochter op zee. Hij is zich terdege bewust van de gevaren en zijn grote verantwoordelijkheid, maar toch neemt hij soms bewust risico’s in de veronderstelling dat het meestal wel wat meevalt.

Als lezer hou je dan je hart vast, door allerlei kleine details krijg je het gevoel dat er onheil dreigt, maar vooralsnog gaat het goed. Ze steken van wal, de tocht zal ongeveer 48 uur gaan duren, en de vader heeft besloten al die tijd wakend door te brengen om zo alert te zijn op alle gevaar dat de boot zou kunnen omringen. Met thermoskannen koffie en een vooraad blikjes Red Bull lijkt hij de vermoeidheid en de slaap te kunnen bezweren. Totdat hij, vlakbij Terschelling met de Brandaris al in zicht,  tijdens de hondewacht toch even wegdommelt. Wakkergeschrokken gaat hij poolshoogte nemen in de kajuit en dan blijkt zijn dochter te zijn verdwenen.

In de paniek die dan ontstaat gebeurt er van alles en het verhaal wordt uiterst spannend. Ik ga natuurlijk niets verklappen, maar het boek krijgt een verrassende wending, als lezer word je op het verkeerde been gezet.

In korte eenvoudige zinnen vertelt Heijmans dit verhaal, dat je helemaal meezuigt en dat je in een paar uren uitleest. De zwart-witte illustraties van Jenna Arts ( die mijns inziens niet zoveel toevoegen) wekken de indruk met een kinderboek te doen te hebben, in die zin word je ook op het verkeerde been gezet, want een kinderboek is  Op zee allerminst.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Psychologische roman

De dag waarop ik Johannes Klein doodreed – Elle van Rijn

Door de titel trok dit boek me in eerste instantie niet aan. Een ongeluk, iemand overlijdt, zware kost. Het vorige boek van Elle van Rijn vond ik echter wel aardig, dus ik ben er toch voor gegaan.

Het verhaal speelt zich af op een dag in mei en we volgen drie personages. We leren de 36jarige Vanessa kennen als een succesvolle kinderboekenschrijfster, die helemaal uitgeblust is door haar slaapprobleem. Vanessa woont met Michel samen in een mooie wijk in Haarlem, en het liefste wat ze wil is een kindje.  Haar kinderwens beheerst haar hele leven en ze gaat ver om de wens in vervulling te laten gaan.

John Klein is een zakenman die de hele wereld overvliegt en amper thuis is. John komt niet erg gelukkig over, hij lijkt te worstelen met zaken uit het verleden. John is op de bewuste dag in mei op de luchthaven in New York om aan zijn terugvlucht naar Amsterdam te beginnen. In Amsterdam zal hij zijn zoon Johan(nes) eindelijk weer zien.

Johan(nes) is het derde personage dat we volgen. Johan woont bij zijn opa, zijn moeder woont namelijk in ‘ deus’  en hij mist zijn vader vaak. Hij fantaseert veel over hem,  zo is zijn vader een goochelaar, het achterkleinkind van Napoleon, een stand-upcomedian, een legercommandant, een gevechtspiloot. Johan ziet zijn vader als held, totdat hij erachter komt dat zijn vader  heeft gelogen.

Door de titel weet je dat Johannes Klein dood zal gaan, je zit er steeds op te wachten, en denkt bij elke gebeurtenis: ‘ zal het nu?’ Maar het verhaal verdiept zich en er komt een geheim aan het licht. Uiteindelijk, en dan toch nog best onverwacht, gebeurt dan toch het onvermijdelijke.

Ik heb het boek met plezier gelezen, het bevat een spanning omdat je voortdurend toe leeft naar het ongeluk, je wilt precies weten hoe de vork in de steel zit en wat er nog gaat komen, en dan weet van Rijn  je toch nog te verrassen.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Psychologische roman